Witaminy dla nastolatków — jakie są niezbędne dla prawidłowego rozwoju?

Czy wiesz, że dzieci i młodzież są najbardziej narażone na skutki nieprawidłowego odżywiania? To właśnie dieta jest jednym z czynników, które odpowiadają za prawidłowy rozwój oraz utrzymanie zdrowia organizmu [1]. Wśród niezbędnych składników odżywczych, których powinien dostarczać pokarm, są witaminy. Które z nich są niezbędne dla nastolatków? Sprawdź!

Jakie witaminy dla nastolatków są niezbędne?

W okresie dorastania młody człowiek potrzebuje  witamin, które zapewniają prawidłowe funkcjonowanie całego organizmu. Jak pokazują badania, dieta nastolatków jest uboga przede wszystkim w rozpuszczalne w tłuszczach niezbędne witaminy D i E [1]. Ale nie tylko. Oprócz nich w diecie młodzieży często brakuje witamin rozpuszczalnych w wodzie: C i z grupy B.

Na co wpływają niezbędne witaminy dla nastolatków?

• Witamina C: istotna ze względu na udział w syntezie kolagenu. Warunkuje właściwy rozwój chrząstki, kości, zębów, prawidłowy przebieg procesu gojenia ran [2].
• Witamina E: jest niezbędna w procesie wzrostu komórek oraz utrzymaniu działania antyoksydacyjnego [3]. Zapobiega uszkodzeniom błon komórkowych, wpływa na krzepnięcie krwi [6]
• Witamina D: jest odpowiedzialna za zdrowie kości i zębów, wpływa na prawidłowy wzrost organizmu [6].
• Witaminy z grupy B, zwłaszcza witamina B12, której niedobór jest jedną z przyczyn anemii [5Równie ważna jest witamina B6 (odpowiada za produkcję białych i czerwonych krwinek) oraz witaminyB1 (np. pomaga w koncentracji i prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego, serca i mięśni), B2 (stymuluje wzrost i odporność organizmu), niacyna (pomaga zachować zdrowy nabłonek skóry), biotyna (wpływa na ładny wygląd włosów, skóry i paznokci) i kwas pantotenowy (chroni przed infekcjami i łagodzi stany zapalne) [6].

Zbilansowana dieta najlepszym źródłem witamin

Witaminy są niezbędnym składnikiem codziennego pożywienia. Ich podaż z urozmaiconą dietą powinna być wystarczająca do utrzymania prawidłowego zdrowia. Co zatem powinien jeść nastolatek? [5].

Oto mała podpowiedź [6].

• Witamina C: natka pietruszki, kiszona kapusta, pomidory, papryka, cytrusy, truskawki, czarna porzeczka, kiwi, dzika róża, wątróbka wieprzowa.
• Witamina E: soja, kiełki zbóż, jaja, sałata, masło roślinne, ryby, mleko, pieczywo razowe, orzechy, migdały, szparagi.
• Witaminy z grupy B: drożdże, jaja, orzechy, ziarna zbóż, ryby, mięso, mleko.
• Witamina D występuje w takich produktach spożywczych, jak: łosoś, sery żółte, masło roślinne, jaja, mleko, tłuszcze zwierzęce (np. tran), grzyby, drożdże.

Warto urozmaicać codzienny jadłospis nastolatków, aby podaż poszczególnych produktów i składników odżywczych była wystarczająca.

Witamina C a odporność organizmu nastolatka

Wielu rodziców pragnie  wspierać odporność organizmu swoich dzieci. Czy pomaga w tym popularna witamina C? Okazuje się, że kwas askorbinowy w dużym stężeniu występuje w leukocytach, gdzie jest szybko zużywany w czasie infekcji [3]. Jest on szczególnie istotny w przypadku zwiększonego zapotrzebowania ustroju na tę witaminę. Np. podczas chorób przebiegających z gorączką, przy osłabieniu organizmu, przy zakażeniach i w okresie rekonwalescencji [2].

Kwas askorbinowy wykazuje działanie immunostymulacyjne. Ze względu na to, że podczas infekcji organizm szybko zużywa witaminę C zgromadzoną w leukocytach, zaleca się zwiększyć spożycie jej naturalnych źródeł pokarmowych w okresach obniżonej odporności. Dotyczy to głównie jesieni i zimy, gdy człowiek jest narażony na częstsze przeziębienia [3].

Czy warto podawać nastolatkom preparaty witaminowe?

Zasadniczo to zdrowe odżywianie, a nie suplement diety ma zapewnić nastolatkom dostęp do witamin i minerałów, Jednak w przypadkach:

•  niedostatecznego dostarczania (niewystarczająca podaż z dietą),
• zaburzeń wchłaniania witamin (zespoły upośledzonego wchłaniania),
• niedoborów spowodowanych chorobą,

zapewnienie nastolatkowi innych źródeł witamin może okazać się konieczne. W przypadku wątpliwości, warto skonsultować się z lekarzem, który być może zleci odpowiednie badania lub zasugeruje nastolatkowi przyjmowanie witamin z dodatkowych źródeł.  

Na zlecenie Juvit

Bibliografia:

Sitko D. i in., Sposób żywienia młodzieży gimnazjalnej i licealnej, Rocz Panstw Zakl Hig 2012, 63, Nr 3, 319 – 327.

Kwas askorbinowy (opis profesjonalny), witryna internetowa: https://www.mp.pl/pacjent/leki/subst.html?id=474 (dostęp: 29.06.2023).

Kościej A., Skotnicka-Graca U., Ozga I., Rola wybranych czynników żywieniowych w kształtowaniu odporności dzieci, Probl Hig Epidemiol 2017, 98(2): 110-117

Chwojnowska Z. i in., Trendy w spożyciu wapnia i witaminy D w dietach młodzieży szkolnej, Probl Hig Epidemiol 2010, 91(4): 544-548.

Witaminy dla dzieci – jakie są zalecenia?, witryna internetowa: https://aptekarz.pl/witaminy-dla-dzieci-jakie-sa-zalecenia/ (dostęp: 29.06.2023).

Zbieranek K., Witaminy, witryna internetowa: https://www.gov.pl/attachment/294588a8-6ab7-4154-957e-08b45b0248b9 (dostęp: 29.06.2023).

Artykuł partnera