Ku czci św. Bartłomieja

472

Znana wszystkim legenda łączy powstanie cysterskiego kościoła i klasztoru ze ślubami, jakie złożył książę Bogu, gdy w czasie polowania ugrzązł w bagnistych okolicach Trzebnicy. Z historycznego punktu widzenia postanowienie o sprowadzeniu na Śląsk pierwszego żeńskiego zakonu i budowie dla niego siedziby wraz z monumentalną świątynią, było jedną z pierwszych wspólnych decyzji książęcej pary. Zapadła ona ok. 1200 roku, a więc jeszcze przed objęciem przez Henryka samodzielnej władzy na Śląsku, co nastąpiło po śmierci jego ojca Bolesława Wysokiego w 1201 roku.

Budowę świątyni w Trzebnicy rozpoczęto dwa lata później, a więc już po przybyciu tutaj zakonnic z Bambergu (jesień 1202 r.). Po jedenastu latach prac, którymi kierowali: mistrz murarski Jakub i Dalemir z Zajączkowa, w 1214 r. gotowa była pierwsza część budowli – prezbiterium, boczne kaplice: św. Jana i św. Piotra oraz krypta, zaplanowana jako nekropolia Piastów Śląskich. Uroczystej konsekracji krypty, której patronem został św. Bartłomiej Apostoł, dokonał arcybiskup gnieźnieński Henryk Kietlicz.

Romańska krypta św. Bartłomieja została przebudowana w czasach barokizacji kościoła (XVII/ XVIII w.), ale w 1982 r. profesor Jerzy Rozpędowski zrekonstruował i przywrócił pierwotny jej kształt. Dziś oddaje ona klimat sprzed ośmiu wieków: romańskie kolumny, kamienny ołtarz, trzy małe okienka w grubych murach, a także wspaniałe średniowieczne rzeźby (niestety dzisiaj w niewielkim stopniu eksponowane). Miejscem szczególnym krypty jest dawna studnia z wodą leczniczą – dziś wyschnięta – wiązana z przytaczaną wyżej legendą o przygodzie na polowaniu fundatora świątyni. Inna legenda mówi o spoczywających w podziemiach trzebnickiej świątyni śpiących rycerzach, którzy stracili życie w bitwie pod Legnicą (1241 r.), ale powstaną, gdy ziemia śląska będzie potrzebowała ich pomocy.

Krypta jest także miejscem spoczynku Wielkiego Kapłana, kustosza trzebnickiej bazyliki ksiedza profesora Antoniego Kiełbasy. Jeśli zejdziemy tam na chwilę modlitewnej zadumy, możemy usłyszeć Jego głos. To echa Mszy Świętych, które co roku, rankiem  24 sierpnia, w uroczystość św. Bartłomieja, tu właśnie celebrował.

W tym samym 1214 r. rozpoczął się także wzrost znaczenia Francji w średniowiecznej Europie. W bitwie pod Bouvines wojska francuskie pod wodzą króla Filipa II Augusta pokonały zjednoczone siły cesarza Ottona IV i króla Anglii Jana bez Ziemi. A w Poissy przyszedł na świat Ludwik IX Święty, król Francji w latach 1226 – 1270, nazwany przez angielskiego kronikarza Mateusza Parisa „królem ziemskich królów”.

ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here